25 tuổi có nhà – điều khó, nhưng không phải điều không thể
Điều khó, nhưng không phải điều không thể
Dạo gần đây, tôi nghe rất nhiều người trẻ nói:
“Mua nhà bây giờ là chuyện quá xa vời.” Giá nhà tăng, chi phí sinh hoạt lớn, áp lực cuộc sống ngày càng nhiều khiến giấc mơ ấy trở nên nặng nề hơn.
Nhưng tôi vừa chứng kiến một câu chuyện khác.
Một cậu trai từng trông xe ở sân bóng, từng ngủ trên sạp chợ, từng đạp xe bán rau và trứng trong những ngày dịch bệnh khó khăn nhất. Tuổi thơ không có nhiều lợi thế, hành trình trưởng thành cũng chẳng trải đầy hoa hồng. Vậy mà ở tuổi 25, món quà lớn nhất cậu ấy dành cho bản thân là căn nhà đầu tiên.
Điều đáng học không nằm ở chữ “có nhà”, mà nằm ở cách cậu ấy đi đến đó: lao động nghiêm túc, biết ơn những người đồng hành, quản lý đồng tiền có kỷ luật và kiên trì tích lũy từng chút một.
Bạn gặp tôi từ khi chập chững là SV năm 1, đến dự một buổi định hướng về tài chính cá nhân ở trường. Từ đó bạn thường hỏi tôi về kế hoạch tài chính, việc làm, bộc bạch từng đồng vốn và thu nhập của mình; đi tìm lời đáp ở hết người này, đến diễn đàn khác.
Không phải người trẻ không thể mua được nhà. Điều khó hơn là chúng ta dễ từ bỏ ngay từ khi chưa bắt đầu. Tài sản lớn hiếm khi đến từ những bước nhảy vọt, mà thường được tạo ra từ hàng nghìn quyết định nhỏ: học thêm một kỹ năng, làm việc tốt hơn, chi tiêu có kế hoạch và đầu tư cho tương lai.
Ước mơ không cần phải thấp đi. Điều cần thay đổi đôi khi chỉ là tư duy và hành động hôm nay.
Nếu muốn biến giấc mơ sở hữu nhà thành mục tiêu thật, người trẻ có thể bắt đầu từ những điều rất nhỏ:
1. Trả cho tương lai trước khi trả cho sở thích
Ngay khi nhận thu nhập, hãy trích cố định 20–30% cho quỹ tích lũy hoặc đầu tư trước khi chi tiêu. Đừng chờ “dư tiền rồi mới tiết kiệm”, vì phần dư thường rất ít.
2. Xây dựng nhiều nguồn thu nhập thay vì chỉ chờ tăng lương
Một kỹ năng mới, một công việc phụ, một dự án nhỏ hoặc thu nhập từ đầu tư đều có thể tạo thêm dòng tiền. Thu nhập tăng nhanh hơn khi năng lực tăng.
3. Phân biệt tài sản và tiêu sản
Điện thoại mới, xe mới hay những khoản chi để “theo kịp người khác” có thể mang lại niềm vui ngắn hạn. Nhưng kiến thức, kỹ năng, tài sản tạo dòng tiền hoặc kế hoạch mua nhà là khoản đầu tư dài hạn.
4. Đừng cố mua căn nhà vượt quá khả năng
Ngôi nhà đầu tiên không nhất thiết phải là ngôi nhà hoàn hảo. Có thể bắt đầu bằng căn hộ vừa sức, khu vực phù hợp tài chính, rồi từng bước nâng cấp khi thu nhập tăng.
5. Chuẩn bị trước để giảm áp lực vay vốn
Tạo lịch sử tài chính tốt, hạn chế nợ tiêu dùng, duy trì quỹ dự phòng 6–12 tháng chi phí sinh hoạt và tích lũy phần vốn ban đầu. Mua nhà bằng kế hoạch thường nhẹ nhàng hơn mua nhà bằng cảm xúc.
Có thể không phải ai cũng có nhà ở tuổi 25. Nhưng tuổi 25 hoàn toàn có thể là lúc bắt đầu xây nền móng cho tài sản ở tuổi 30–35. Điều quan trọng không phải là đi nhanh hơn người khác, mà là đi đúng hướng và không dừng lại.